و اینک هوش مصنوعی
دکتر مهدی یاراحمدی خراسانی

و اینک «هوش مصنوعی» نظرها را به خود جلب کرده است، یکه تازی می کند و قرار است ردپایی در همه ی پیشرفت های فناورانه، عالمانه و خردمندانه ی آدمی از خود به جای گذارد. این روزها هوش مصنوعی کلیدواژه ی مهم و چالشی بیشتر محافل علمی و تکنولوژیکی جهان است. مجموعه‌ای از سامانه های رایانه ای که قادر هستند بسیاری از فعالیت ها مثل استدلال کردن، تصمیم‌گیری، حل مسئله و غیره را تا اندازه زیادی مانند انسان و در برخی موارد حتی بهتر و دقیق‌تر از او انجام دهند. تا همین چند سال قبل، بیشتر مواردی که به آن‌ها اشاره شد، فقط توسط انسان انجام می‌شدند و سیستم‌های کامپیوتری در انجام آن‌ها توانایی ویژه ای نداشتند. اما اکنون همه چیز فرق کرده است. در چشم‌انداز تکنولوژیکی امروز که به‌سرعت در حال پیشرفت و تحول است، هوش مصنوعی به‌عنوان یک ابزار قدرتمند ظاهر شده است که می خواهد همه ی عادت های رفتاری مبتنی بر فناوری را تغییر دهد. اتکا به توانمندسازی آینده با هوش مصنوعی، ظرفیت تغییر صنایع و متحول کردن شیوه زندگی و کارها را دارد. توسعه، تحول و پیاده سازی راه‌حل‌های هوش مصنوعی نوید بخش حل مشکلات پیچیده، افزایش کارایی و هدایت نوآوری در بخش‌های مختلف است. این پدیده ی شگرفت قرن حاضر خبر از آینده ای بسیار پیچیده و در عین حال مدرن می دهد که تمامی ابعاد زندگی انسان را تحت تأثیر قرار خواهد داد. در کشور ما هر چند اثرات و کارکردهای این امر تا حدود زیادی آشکار شده است اما قطعاً برای عقب نماندن از سرعت عجیب این فناوری باید اقداماتی گسترده تر و با سرعت زمانی بسیار بالاتر انجام داد. چندی قبل رهبر انقلاب در نخستین دیدار اعضای هیئت دولت چهاردهم این چالش جدید و حیرت آور جهانی را این گونه تعبیر کردند: «امروز هوش مصنوعی با یک شتاب حیرت‌دهنده‌ای پیش میرود؛ یعنی انسان متحیّر میشود از شتابی که این فنّاوری عجیب در دنیا پیدا کرده و دارد پیش میرود. در مسئله‌ی هوش مصنوعی، بهره‌بردار بودن امتیاز نیست؛ این فنّاوری لایه‌های عمیقی دارد که باید بر آن لایه‌ها مسلّط شد؛ آن لایه‌ها دست دیگران است. اگر شما نتوانید لایه‌های عمیق و متنوّع این فنّاوری هوش مصنوعی را تأمین کنید، فردا اینها یک ایستگاهی مثل آژانس اتمی درست میکنند برای هوش مصنوعی که اگر چنانچه به آن ایستگاه رسیدید، باید اجازه بگیرید که در فلان بخش از هوش مصنوعی استفاده کنید، در فلان بخشِ دیگر حق ندارید استفاده کنید!» بدون شک این چند جمله بارمعنایی سنگینی دارد و مسیری بسیار پیچیده و چالشی برای جامعه علمی و فناوری کشور ترسیم می کند. هوش مصنوعی و ضرورت دستیابی ایران به رتبه ای برتر در بین 10 کشور اول جهان در این عرصه، رسالت خطیری را بر دوش جامعه علمی، دانشگاهی و نخبگانی کشور گذاشته و چالشی بسیار پیچیده و جدی برای آن ها است. جهت رسیدن به این هدف، کشور به یک برنامه فراگیر و منسجم نیاز دارد که ضمن تولید و توسعه علم، به بهره‌برداری عملی و کاربردی از این فناوری نیز دقت نظر ویژه ای داشته باشد. فقط این گونه می توانیم امیدوار باشیم در جهان توسعه یافته ی فردا نقش و جایگاه مهمی خواهیم داشت. فراموش نکنیم که این پدیده ی شگرفت با همه ی درگیری هایی که ایجاد می کند در عین حال فرصت بسیار مغتنم و مناسبی است برای توسعه ی جهشی و تصاعدی که عقب ماندگی های علمی و فناوری کشورهای در حال توسعه را جبران نماید و آن ها را به دروازه های توسعه یافتگی نزدیک تر کند.

منبع: روزنامه شهرآرا، دوشنبه 2 مهرماه 1403، شماره 4315

لطفاً نظرات و پیشنهادات خود را

با مدیریت سایت از طریق پست الکترونیکی؛

Email: mahdiyarahmadi@gmail.com

در میان گذارید.

 صاحب امتياز و مدير مسئول: دکتر مهدی ياراحمدي خراساني


  Mahdi Yarahmadi