سیده جلیله فاطمه معصومه
دکتر مهدی یاراحمدی خراسانی

سیده جلیله فاطمه معصومه(س) از بانوان متقی و والا مقام خاندان پیامبر اعظم(ص) هستند که به مقام های ارزشمند علمی و معنوی دست یافتند و الگویی کامل برای زنان و مردان در تمامی دوران هستند. ایشان در میان علما و فقهای شیعه با لقب «کریمه اهل بیت» یاد می شود. از میان بانوان خاندان عصمت و طهارت این نام پسندیده تنها به ایشان نسبت داده شده است. در میان فرزندان هفتمین امام شیعیان بعد از امام رضا(ع) کسی هم شأن این خانم نیست. روایت های شیعی مقام هایی را برای فاطمه معصومه (س) برشمرده اند؛ مقامی که نظیر آن، برای دیگر برادران و خواهران وی ذکر نگردیده و به این ترتیب، نام مبارک حضرت درشمار زنان برتر تاریخ قرار گرفته است. ایشان در یکم ذی القعده سال 173 هجری قمری در شهر مدینه دیده به جهان گشودند. والدین بزرگوارشان امام هفتم حضرت موسی بن جعفر(ع) و نجمه خاتون علیها السلام می باشند. خداوند متعال بعد از بیست و پنج سال از میلاد تنها فرزندِ نجمه خاتون -حضرت رضا(ع)- این دختر بزرگوار را به وی عطا نمود. امام هشتم شیعیان حضرت رضا(ع) یک سال پس از هجرت به سرزمین توس نامه ای خطاب به خواهر بزرگوارشان نوشتند و فاطمه معصومه(س) پس از اخذ نامه برای ادای رسالت زینبی با کارواني از امامزاده ها؛ شامل نوادگان امام حسن (ع) تا فرزندان امام موسي کاظم(ع) به طرف خراسان حرکت نمودند. درنامه امام رضا(ع) خطاب به خواهرشان آمده بود فوراً با اهل بيت به سمت ايران حرکت کن! هر کجا هم مردم تجمع کردند برايشان سخنراني کن و حديث بخوان. در حالی که مردان زیادی در کاروان بانو فاطمه معصومه(ع) بودند ایشان به عنوان کاروانسالار نقش آفرینی می کردند. و در طول مسیر هرجا تجمعی بود احادیثی با مفاهیم ولایت مداری می خواندند تا مردم را با جایگاه آسمانی امامت آشنا سازند. این سفر نقش مهمی در روشنگری تاریخ شیعه دارد. زیرا در حالی که خواص دریافته بودند هجرت امام هشتم و پذیرش ولایت عهدی نوعی تبعید بود اما عوام از سیاست های منافقانه مأمون اطلاعی نداشتند و حرکت خواهر امام اثرات قابل توجهی در آگاهی بخشی مردم داشت. مأمون ملعون که از نیت سفرآگاه شده بود طی اقداماتی مانع تحقق رسالت حضرت گردید. به گونه ای که عمال وی در شهر ساوه با کاروان خانم درگیر شدند و با ناجوانمردی اکثر مردان از جمله همه ی برادران ایشان را به شهادت رساند. بنا به قولی به دلیل اثرات روحی این حادثه و بنا به روایتی دیگر به دلیل مسمومیت، حضرت معصومه به شدت بیمار شدند به صورتی که ادامه سفر برای ایشان میسور نبود و دستور دادند که ایشان را به شهر قم منتقل نمایند. پس از ورود به شهر قم حضرت به منزل موسی بن خزرج رفتند و هفده روز در این شهر در حالت راز و نیاز و عبادت زندگی نمودند.در نهایت در دهم ربیع الثانی سال 201 هجری قمری دار فانی را وداع گفتند و شیعیان و دوستداران اهل بیت را در اندوه فقدان خود به سوگ نشاندند.
حضرت معصومه(س) مأنوس با عبادت، و از آلایش به گناه و پلیدی پیراسته و عصمت مادرش فاطمه(س) در او تجلی یافته است. دختر امام موسی بن جعفر(ع) نمونه حسنه از زنان به کمال رسیده و سیده جلیله است که قبر مطهرش امروز مزار و مطاف میلیون ها مسلمان شیعه از سراسر جهان است. بر اساس اسناد معتبر شیعی مهم ترین دلایل مقام های معنوی حضرت فاطمه معصومه(س) عبارتند از: ایمان و عمل صالح، محدثه بودن، مقام عظمای شفاعت، وجود فضایل نفسانی و ملکات فاضله و کرامات آشکار. برپایه برخی از روایت ها، لقب معصومه از سوی امام هشتم(ع) به این بانوی بزگوار اعطا گردید. علامه مجلسی دراین باره گوید: امام رضا(ع)درجایی فرمود: «هرکس معصومه را در قم زیارت کند، مانند کسی است که مرازیارت کرده است.» بالاترین جایگاه شفاعت، از آن رسول گرامی اسلام است که در قرآن کریم از آن به «مقام محمود» تعبیر شده است. و گستردگی آن باجمله بلند: (ولسوف یعطیک ربک فترضی) بیان گردیده است. همانا دو تن ازبانوان خاندان رسول مکرم شفاعت گسترده ای دارند که بسیار وسیع و جهان شمول است و می تواند همه اهالی محشر را فراگیرد: اول؛ خاتون محشر، صدیقه اطهر، حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها و دوم شفیعه روزجزا، حضرت فاطمه معصومه(س).

منبع: روزنامه شهرآرا، چهارشنبه 19 اردیبهشت 1403، شماره 4212

لطفاً نظرات و پیشنهادات خود را

با مدیریت سایت از طریق پست الکترونیکی؛

Email: mahdiyarahmadi@gmail.com

در میان گذارید.

 صاحب امتياز و مدير مسئول: دکتر مهدی ياراحمدي خراساني


  Mahdi Yarahmadi